UX
UXRMMetody Badań UX
Zasoby

Słownik UX Research

Kompleksowy leksykon ponad 200 terminów z dziedziny badań użytkowników. Definicje, tłumaczenia, przykłady i powiązane pojęcia.

200+
Terminów UX
100%
Po polsku
15
Kategorii
A-Z
Alfabetycznie

Kompletny słownik terminów

Nawiguj alfabetycznie lub użyj wyszukiwarki (Ctrl+F), aby znaleźć konkretne pojęcie

A
A/B Testing
Testy A/B

DEFINICJA

Metoda badawcza polegająca na porównaniu dwóch wersji (A i B) tego samego elementu interfejsu w celu określenia, która z nich działa lepiej pod kątem określonej metryki.

PRZYKŁAD

Test dwóch wariantów przycisku CTA: zielonego i pomarańczowego, aby sprawdzić który generuje więcej konwersji.

POWIĄZANE POJĘCIA

Multivariate testingSplit testingKonwersja
Accessibility
Dostępność cyfrowa

DEFINICJA

Projektowanie produktów cyfrowych w sposób umożliwiający korzystanie z nich przez osoby z różnymi rodzajami niepełnosprawności (wzrokowe, słuchowe, motoryczne, kognitywne).

PRZYKŁAD

Dodanie alternatywnych tekstów do obrazków, zapewnienie nawigacji klawiaturą, odpowiedni kontrast kolorów zgodnie z WCAG 2.1.

POWIĄZANE POJĘCIA

WCAGScreen readerInclusive design
Affinity Diagram
Diagram powinowactwa

DEFINICJA

Technika grupowania dużej liczby pomysłów, obserwacji lub danych w naturalne kategorie na podstawie ich wzajemnych relacji.

PRZYKŁAD

Po 20 wywiadach z użytkownikami, zespół grupuje 150 insights na ścianie, tworząc kategorie tematyczne.

POWIĄZANE POJĘCIA

Card sortingThematic analysisClustering
Agile UX
UX w Agile

DEFINICJA

Podejście do projektowania UX zintegrowane z metodykami zwinnego zarządzania projektami, charakteryzujące się iteracyjnością i ciągłą współpracą.

PRZYKŁAD

Researcher pracuje w dwutygodniowych sprintach, dostarczając małe, przyrostowe insights zamiast jednego dużego raportu.

POWIĄZANE POJĘCIA

Lean UXSprintIteracja
B
Behavioral Segmentation
Segmentacja behawioralna

DEFINICJA

Dzielenie użytkowników na grupy na podstawie ich zachowań, wzorców użytkowania, częstotliwości korzystania z produktu i sposobu interakcji.

PRZYKŁAD

Segmentacja graczy kasyna na: occasional players (raz w miesiącu), regular players (2-3 razy w tygodniu), high-rollers (codziennie, duże stawki).

POWIĄZANE POJĘCIA

User segmentationPersonaCohort analysis
Benchmark
Badanie benchmarkowe

DEFINICJA

Pomiar aktualnego stanu metryki UX w celu ustalenia punktu odniesienia do przyszłych porównań lub porównania z konkurencją.

PRZYKŁAD

Zmierzenie aktualnego wskaźnika task success rate (70%) przed redesignem, aby móc zmierzyć poprawę po wdrożeniu.

POWIĄZANE POJĘCIA

BaselineKPICompetitive analysis
C
Card Sorting
Sortowanie kart

DEFINICJA

Metoda badawcza używana do projektowania lub ewaluacji architektury informacji, w której użytkownicy grupują karty z nazwami treści w kategorie.

PRZYKŁAD

20 użytkowników grupuje 50 kart z nazwami gier kasynowych w kategorie, które mają sens z ich perspektywy (np. 'gry karciane', 'automaty', 'live casino').

POWIĄZANE POJĘCIA

Information architectureTree testingNavigation
Churn Rate
Wskaźnik odejścia

DEFINICJA

Procent użytkowników, którzy przestali korzystać z produktu w określonym czasie. Kluczowa metryka w modelach subskrypcyjnych.

PRZYKŁAD

Miesięczny churn rate platformy SaaS wynosi 8%, co oznacza że co miesiąc traci 8% aktywnych użytkowników.

POWIĄZANE POJĘCIA

RetentionCustomer lifetime valueAttrition
Cognitive Load
Obciążenie kognitywne

DEFINICJA

Całkowita ilość wysiłku umysłowego używanego w pamięci roboczej. W UX chodzi o minimalizację niepotrzebnego obciążenia kognitywnego.

PRZYKŁAD

Formularz rejestracyjny z 20 polami tworzy wysokie obciążenie kognitywne - lepiej podzielić go na 3 kroki po 7 pól.

POWIĄZANE POJĘCIA

Mental modelCognitive walkthroughWorking memory
Competitive Analysis
Analiza konkurencji

DEFINICJA

Systematyczne badanie produktów konkurencyjnych w celu zrozumienia ich mocnych stron, słabości i trendów rynkowych.

PRZYKŁAD

Analiza 8 konkurencyjnych aplikacji bankowych pod kątem procesu otwierania konta: liczba kroków, wymagane dokumenty, czas trwania.

POWIĄZANE POJĘCIA

BenchmarkSWOT analysisMarket research
Conversion Rate
Współczynnik konwersji

DEFINICJA

Procent użytkowników, którzy wykonali pożądaną akcję (zakup, rejestracja, pobranie) względem całkowitej liczby odwiedzających.

PRZYKŁAD

Z 1000 odwiedzających sklep, 32 dokonało zakupu - conversion rate wynosi 3.2%.

POWIĄZANE POJĘCIA

Funnel analysisCROA/B testing
CTA (Call to Action)
Wezwanie do działania

DEFINICJA

Element interfejsu (zazwyczaj przycisk lub link) zachęcający użytkownika do wykonania konkretnej akcji.

PRZYKŁAD

Przycisk 'Rozpocznij darmowy okres próbny' jest głównym CTA na stronie głównej platformy SaaS.

POWIĄZANE POJĘCIA

ButtonConversionMicrocopy
Customer Journey Map
Mapa ścieżki klienta

DEFINICJA

Wizualizacja wszystkich doświadczeń użytkownika z produktem/usługą w czasie, włączając touchpoints, emocje, pain points i opportunities.

PRZYKŁAD

Mapa pokazująca całą ścieżkę gracza: odkrycie kasyna przez reklamę → rejestracja → pierwszy depozyt → pierwsza gra → wygrana/przegrana → lojalność.

POWIĄZANE POJĘCIA

TouchpointUser flowExperience map
D
Desirability Study
Badanie pożądalności

DEFINICJA

Metoda badawcza mierząca emocjonalną reakcję użytkowników na design, często używająca listy przymiotników (Microsoft's Product Reaction Cards).

PRZYKŁAD

Pokazanie 5 wariantów wizualnych strony głównej i poproszenie użytkowników o wybranie 5 słów najlepiej opisujących każdy design.

POWIĄZANE POJĘCIA

Product reaction cardsEmotional designAesthetics
Diary Study
Badanie dzienniczkowe

DEFINICJA

Longitudinalna metoda badawcza, w której uczestnicy regularnie dokumentują swoje doświadczenia, zachowania i kontekst użytkowania przez dłuższy okres.

PRZYKŁAD

10 seniorów przez 2 tygodnie codziennie dokumentuje swoje próby korzystania z aplikacji bankowej: co robili, jakie problemy napotkali, w jakim kontekście.

POWIĄZANE POJĘCIA

Longitudinal studyContextual inquiryExperience sampling
E
Empathy Map
Mapa empatii

DEFINICJA

Narzędzie wizualizujące to, co użytkownik mówi, myśli, czuje i robi, pomagające zbudować głębsze zrozumienie jego perspektywy.

PRZYKŁAD

Podczas warsztatu zespół wypełnia mapę empatii dla persony 'Kowalski, 55 lat, pierwszy raz korzysta z bankowości mobilnej'.

POWIĄZANE POJĘCIA

PersonaUser journeyCustomer insights
Eye-tracking
Śledzenie wzroku

DEFINICJA

Technologia i metoda badawcza mierząca, gdzie użytkownik patrzy, jak długo i w jakiej kolejności podczas interakcji z interfejsem.

PRZYKŁAD

Badanie eye-trackingowe strony produktu pokazało, że użytkownicy w ogóle nie zauważyli sekcji z opiniami, bo była poniżej fold.

POWIĄZANE POJĘCIA

HeatmapGaze plotAttention
F
First Click Test
Test pierwszego kliknięcia

DEFINICJA

Metoda badawcza testująca, gdzie użytkownicy klikają jako pierwsze próbując wykonać zadanie. Przewiduje sukces całego zadania.

PRZYKŁAD

Zadanie: 'Znajdź regulamin bonusu powitalnego'. Rejestrujemy gdzie użytkownicy klikają jako pierwsze - 60% kliknęło w 'Promocje'.

POWIĄZANE POJĘCIA

Navigation testingInformation architectureUsability testing
Friction
Tarcie/Opór

DEFINICJA

Elementy interfejsu lub procesu, które spowalniają, frustrują lub blokują użytkownika w osiągnięciu celu.

PRZYKŁAD

Wymóg stworzenia hasła z 3 wielkimi literami, 2 cyframi i znakiem specjalnym jest wysokim friction w procesie rejestracji.

POWIĄZANE POJĘCIA

Pain pointUser flowConversion optimization
Funnel Analysis
Analiza lejka konwersji

DEFINICJA

Analiza kolejnych kroków, przez które przechodzą użytkownicy do osiągnięcia celu, z identyfikacją miejsc największego odpadu.

PRZYKŁAD

Lejek zakupowy: 1000 visitors → 400 product page → 120 add to cart → 50 checkout → 32 purchase. Największy spadek między cart a checkout (58%).

POWIĄZANE POJĘCIA

Drop-off rateConversionUser flow
H
Heatmap
Mapa cieplna

DEFINICJA

Wizualizacja przedstawiająca intensywność interakcji użytkowników z interfejsem za pomocą gradientu kolorów (od zimnych do ciepłych).

PRZYKŁAD

Heatmapa kliknięć pokazuje, że 80% użytkowników klika na obrazek produktu, choć nie jest on klikalny - wskazuje na potrzebę dodania tej funkcji.

POWIĄZANE POJĘCIA

Click mapScroll mapEye-tracking
Heuristic Evaluation
Ewaluacja heurystyczna

DEFINICJA

Metoda inspekcyjna, w której eksperci oceniają interfejs pod kątem zgodności z uznanymi zasadami użyteczności (heurystykami).

PRZYKŁAD

3 ekspertów UX ocenia nową aplikację według 10 heurystyk Nielsena, każdy niezależnie identyfikuje problemy i ocenia ich severity.

POWIĄZANE POJĘCIA

Nielsen's heuristicsExpert reviewUsability inspection
I
Information Architecture (IA)
Architektura informacji

DEFINICJA

Strukturalne projektowanie przestrzeni informacyjnej w celu ułatwienia intuicyjnego dostępu do treści i wykonywania zadań.

PRZYKŁAD

Zaprojektowanie struktury menu strony z 500 grami kasynowymi: główne kategorie, podkategorie, filtry, wyszukiwarka.

POWIĄZANE POJĘCIA

NavigationCard sortingSite map
In-depth Interview (IDI)
Wywiad pogłębiony

DEFINICJA

Jakościowa metoda badawcza polegająca na prowadzeniu szczegółowej, często półstrukturyzowanej rozmowy 1-na-1 z uczestnikiem.

PRZYKŁAD

Godzinny wywiad z graczem high-rollerem o jego motywacjach, procesie decyzyjnym przy wyborze kasyna, doświadczeniach z różnymi platformami.

POWIĄZANE POJĘCIA

User interviewQualitative researchProbing questions
Iterative Design
Projektowanie iteracyjne

DEFINICJA

Cykliczny proces projektowania składający się z prototypowania, testowania, analizowania i udoskonalania w powtarzających się rundach.

PRZYKŁAD

Projekt przechodzi przez 4 iteracje: szkice → low-fi prototype → high-fi prototype → final design, z testami po każdej rundzie.

POWIĄZANE POJĘCIA

Agile UXPrototypeUser testing
J
Jobs To Be Done (JTBD)
Praca do wykonania

DEFINICJA

Framework badawczy koncentrujący się na zrozumieniu, jaką 'pracę' użytkownik próbuje wykonać używając produktu, nie na cechach produktu.

PRZYKŁAD

Ludzie nie kupują wiertarki, kupują dziurę w ścianie. Gracz nie chce 'grać w blackjacka', chce 'poczuć ekscytację i mieć szansę wygrać pieniądze'.

POWIĄZANE POJĘCIA

User needsMotivationCustomer insights
K
KPI (Key Performance Indicator)
Kluczowy wskaźnik efektywności

DEFINICJA

Mierzalna wartość pokazująca, jak efektywnie organizacja osiąga kluczowe cele biznesowe.

PRZYKŁAD

KPI dla redesignu checkout: wzrost conversion rate o 15%, redukcja cart abandonment o 20%, spadek czasu finalizacji zakupu o 30%.

POWIĄZANE POJĘCIA

MetricOKRSuccess criteria
M
Mental Model
Model mentalny

DEFINICJA

Wewnętrzna reprezentacja użytkownika o tym, jak coś działa, oparta na wcześniejszych doświadczeniach i oczekiwaniach.

PRZYKŁAD

Użytkownicy mają model mentalny, że 'koszyk' w e-commerce jest w prawym górnym rogu - umieszczenie go gdzie indziej spowoduje problemy.

POWIĄZANE POJĘCIA

Conceptual modelUser expectationCognitive load
Moderated Testing
Testy moderowane

DEFINICJA

Sesja testowa, podczas której moderator (researcher) jest obecny, zadaje pytania, obserwuje i pomaga uczestnikowi.

PRZYKŁAD

Researcher prowadzi test przez Zoom, obserwuje uczestnika wykonującego zadania, zadaje pytania 'think aloud', prosi o wyjaśnienia.

POWIĄZANE POJĘCIA

Usability testingThink aloudUnmoderated testing

Uwaga: To jest próbka słownika pokazująca strukturę i format haseł. Pełna wersja zawiera ponad 200 terminów obejmujących wszystkie litery alfabetu.

Szybka nawigacja

Nie znalazłeś terminu?

Zaproponuj dodanie nowego hasła do słownika lub zadaj pytanie naszym ekspertom UX.